به بهانه نتایج کنکور – نظریه اسناد سازی ( مجموعه دو قسمتی يادداشت سال ۱۳۸۲ )

سلام

دوست عزیزم  خسته نباشید آیا شما هم کنکور داشتید؟ کنکور چطور بود ؟ آیا شما در کنکور موفق شدید . یا شکست خوردید؟

شاید شما طعم پیروزی یا شکست را در کنکور چشیدید یا چشیده بودید یا خواهید چشید و اگر هم با کنکور سرو کاری نداشته باشید در دیگر میدانهای مبارزه در وسعت زندگی موفقیت یا شکست هایی را تجربه کرده اید .

عکس العمل آدمها در رابطه با شکست و پیروزیهایشان و نوع نگرش و تصمیم گیریهایشان بسیار متفاوت است و این ناشی از اسناد سازی آنهاست  که امروز به آن می پردازیم.

ما آدمها عادت داریم که برای هر چیزی یک علتی،  فرض می کنیم و بنا بر آن فرضمان ، استراتژی و تصمیمی اتخاذ می کنیم تا به اهدافمان برسیم.

 

دو مثال در مورد اسناد سازی  و علت یابی افراد :

الف ) شاید افرادی را دیده اید که  در صورت شکست ( مثلا شکست در کنکور) اینگونه  علت یابی می کنند :

 " علت شکستم خودم هستم ، و من هم توانائی آن را ندارم که بخواهم از شکستم جلوگیری کنم ، و زندگی من با شکست گره خورده است و هیچ موقع  من در زندگی شانس نیاورده ام ، همیشه و در همه جا من و شکست در زندگی  شریک هم بستر بوده ایم ."

ب ) افرادی را هم در اطراف خود می بینیم  که شکست خود را اینگونه تبیین و علت یابی می کنند:

اگرچه مقداری کوتاهی کردم و بدون برنامه ریزی عمل کردم ، ولی می توانم با رفع نقاط ضعفم و اصلاح برنامه ام موفقیت را که  در چند قدمی من است در آغوش کشم ، شکست لازمه پیروزی است و من  باید شکست را نیز جزء تجارب زندگی ام به حساب آورم و مانند سایر قسمتهای زندگی به دنبال موفقیت باشم. من در این مورد به خصوص شکست خورده ام و باید این نقطه ضعفم را به درایت و تدبیر و مشورت به پیروزی تبدیل کنم . و در برنامه ام باید انعطاف لازم را  بدهم."

 

بطور کلی ما ؛ به 4 جنبه متفاوت در  علت تراشی و اسناد سازی  هایمان توجه می کنیم 

 ( این 4  جنبه را روی مثال کنکور توضیح می دهیم –  در سایر اعمال و رفتار آدمی هم صادق است که خودتان آن را تعمیم دهید)

1 – درونی – بیرونی

مثلا آیا  علت موفقیت یا شکست شما در کنکور خودتان بوده اید یا عوامل بیرونی تعیین کننده بوده است ؟ هر کدام را انتخاب کنید یا هر دو را انتخاب کنید ، نشان دهنده نوع اسناد سازی شما در این بخش است.

2 – کنترل پذیر – کنترل ناپذیر

آیا اینکه در کنکور پذیرفته یا رد شده اید در اختیار شما بوده است و پیرو این نظریه هستید که ما حاکم بر سرنوشت خود هستیم ؟ آیا عقیده دارید که شما یک مهره ای هستید که تقدیر روزگار به هرسمت سویی حرکتش می دهد ؟ و تکیه بر شانس و اقبال می کنید.؟

3 – پایدار – نا پایدار

آیا موفقیت یا شکست خود را قابل تغییر می دانید و یا فکر می کنید آنها تغییر ناپذیرند ( آیا حکم اعدام یا آزادی شما تجدید نظر می شود ؟ )

4 – اختصاصی –  کلی

آیا با شکست خوردن ،  اینگونه فکر می کنید که شما فردی هستید که همیشه و همه جا شکست می خورید یا با پیروز شدنتان آن را کلی می دانید؟

 

قبل از مطالعه ادامه مطالب لطفا بیندیشید  که :

1 - شما وقتی به علل موفقیت و شکستتان می اندیشید در هر کدام از جنبه های 4 گانه فوق چگونه آن را اسناد سازی می کنید؟

2 –  ما در هر یک از موارد بالا ، کدامیک از دو گزینه آن را برای اسناد سازی انتخاب کنیم تا به آرامش برسیم و در زندگی نیز موفق و پیروز باشیم.

 

 به بهانه نتایج کنکور – نظریه اسناد سازی (بخش دوم ) :

دوست خوب من ، با توجه به مطالب بالا، چه نوع اسناد سازی کنیم تا به موفقیت ما ختم شود ؟

نکاتی که روانشناسی کاربردی در اخیتار ما می گذارد تا به نتیجه آرامش بخش و موفقیت آمیز برسیم به شرح ذیل است:

یکم :

 ذهن و مغز باید انعطاف داشته باشد و بسته به هر مسئله ای ، نوع اسناد سازی را تغییر دهیم  ( سازگاری شخصیت ).

دوم :

نوعی از اسناد سازی مطلوب است که منجر به موفقیت شده  و فرد را به سوی هدفش سوق دهد . حتی ممکن است این اسناد سازی درست هم نباشد ولی ما را به موفقیت روبرو سازد .

به مثالی توجه کنید که  دو نوع اسناد سازی  درمورد نتایج کنکور صورت می گیرد.

 

الف ) اسناد سازی نامطلوب : ( ایجاد افسردگی )

- سئوالات کنکور امسال بسیار مشکل بود ( اسناد بیرونی )

- سختی و سادگی سئوالات هم در اختیار ما نیست ( کنترل ناپذیر)

-  من همیشه و همه جا ، گرفتاری دارم و این تمامی ندارد ( پایدار و کلی )

 

نتیجه >>>   اسناد سازی با عاملی بیرونی ، کنترل ناپذیر ، پایدار و کلی موجب

می شود :       1 -  نامیدی                                   

                     2 -  انتظار عدم موفقیت بعدی            

                     3 – رفتار انفعالی                           

و اینها همه منجر به احساس شکست در ما می شود.

 

ب ) اسناد سازی مطلوب :

- اگر چه سئوالات کنکور مشکل بود ولی این مسئله برای همه داوطلبان  مطرح بود و عامل اصلی ، کمی فعالیت  و بی برنامگی من بوده است ( عامل درونی )

- برنامه ریزی و مطالعه کافی و استفاده از نظرات مشاورین و تجربه پذیرفته شدگان می تواند منجر به موفقیت من شود ( کنترل پذیر)

- مشکلات من دائمی نیست ( ناپایدار)

- من در سایر زمینه ها استعداد دارم و در جوانب مختلف شایستگی های زیادی از خود نشان داده ام ( اسناد سازی اختصاصی )

 

نتیجه >>> اسناد سازی با عامل درونی ، کنترل پذیر ، پایدار و اختصاصی موجب

می شود :        1 -  امیدواری                     

                      2 -  انتظار موفقیت بعدی       

                      3 -  رفتار فعال در جهت هدف

و اینها همه منجر به احساس موفقیت و انرژی جهت حرکت به سوی اهداف ميشود.

 

نتیجه گیری :

1 ) نوع تفکر و اسناد سازی شما منجر به انتظاراتی در شما می شود و بر مبنای

آن  روشهایی را اتخاذ می کنید که ممکن است به احساس شکست  یا موفقیت بیانجامد .

2 ) دقت کنید :

- استراتژی و روش مناسب انتخاب کنید ( دقت به بحث اسناد سازی )

- بر مبنای اسناد سازی خود تلاش کنید.

-  در تلاش خود استقامت کافی نشان دهید.

 

/ 7 نظر / 38 بازدید
يک دوست

روش نوین تبلیغات اینترنتی سایت یا بلاگ خود را به صورت رایگان تبلیغ کنید. http://words.pixels.ir

فرهاد

خسته نباشید جالب بود روی من که چند وقت دیگه کنکور دارم تاثیر گذاشت به من هم سری بزنید

مانی(غار تنهایی)

با سلام ممنون از اينکه به من سر زدين / مطالب جالبی رو نوشتين در مورد موفقيت و شکست اما به نظر من شکست به معنای واقعی وجود خارجی نداره شکست رو ما ميسازيم با حرکت نکردنمون به سمت اهدافمون اديسون ۱۹۹۹ آزمايش ناموفق داشت تا تونست لامپ الکتريکی رو بسازه وقتی ازش پرسيدن خسته نشدی از اينهمه شکست ؟ يک جمله گفت ، گفت من شکست نخوردم اختراع لامپ ۲۰۰۰ مرحله داشت و من بايد ۱۹۹۹ راهی که منجر به ساخت لامپ نمی شد رو طی ميکردم پيروزی و شکست در ذهن ماست در نوع نگرش ما به شکست يا پيروزی آنتونی رابينز جمله جالبی داره مگه : اگر تصور کنيد ميتوانيد يا نمی توانيد در هر دو صورت حق با شماست يعنی همه چی بسته به خود ماست بسته به نوع نگرش ماست و اينکه فکر کنيم ميتوانيم يا نمی توانيم /// موفق باشيد <یا حق>

رويا

سلام جواب سئوالتان را خيلی وقته دادم اميدوارم که کامل وکافی باشه.

فرهاد

موفق باشی آپ کردی اطلاع بده

مرداب

سلام من تازه وبلاگ شما رو پیدا کردم. تمام مطالب رو تقریبا خوندم.خیلی مفید هستند.من دنبال ایمیل شما گشتم اما ندیدم تو وبلاگ.یک سر به وب سایتتون میزنم شاید اونجا باشه. ممنونم از مطالب.